Nghiên cứu một số đặc điểm lâm sàng , xét nghiệm và điều trị rối loạn đông máu do thiếu yếu tố đông máu phụ thuộc VITAMIN K tại khoa huyết học - truyền máu bệnh viện Bạch Mai giai đoạn 2016 -2017

Chuyên ngành: Huyết học - Truyền máu

Tên hướng dẫn: GS.TS. PHẠM QUANG VINH

Tên tác giả: ĐÀO THỊ HƯỚNG

Ngày gửi: 21-12-2017 04:18 PM

Cập nhật cuối: 21-12-2017 04:18 PM

Upload bởi: Admin

Dung lượng: 0 Bytes


Vui lòng [Đăng nhập] để tải tài liệu này


ĐẶT VẤN ĐỀ

 

Đông cầm máu là cơ chế quan trọng bảo vệ cơ thể khi có tổn thương mạch máu. Nhiều thành phần tham gia vào cơ chế này, bao gồm thành mạch, tiểu cầu và các yếu tố đông máu (YTĐM) trong huyết tương.

Các YTĐM II, VII, IX, X cần vitamin K (VK) đề chuyển thành dạng có hoạt tính, do đó được gọi là YTĐM phụ thuộc VK [1].

VK tham gia vào quá trình carboxyl hóa nhiều protein, bao gồm cả các YTĐM II, VII, IX, X và protein C, protein S. Trong quá trình đó, enzyme γ-glutamyl carboxylase (GGCX) chuyển VK dạng khử thành dạng oxy hóa, sau đó phần lớn VK dạng oxy hóa được chuyển lại thành dạng khử nhờ enzyme vitamin K epoxide reductase (VKOR) [1]. Một phần nhỏ VK được đào thải ra ngoài sẽ được thay thế bằng VK ngoại sinh trong thức ăn và do các vi khuẩn đường ruột tổng hợp [2].

Khi cơ thể thiếu VK, gan tổng hợp các yếu này ở dạng tiền chất, có hoạt tính sinh học rất thấp, thậm chí một số chúng còn có hoạt tính ức chế đông máu, do đó có thể gây rối loạn đông máu (RLĐM) [1], [3]. Một số nguyên nhân gây thiếu VK ngoại sinh là nguồn cung cấp từ thức ăn không đủ, hệ vi khuẩn đường ruột chưa phát triển ở trẻ sơ sinh, bệnh lý đường tiêu hóa gây tình trạng kém hấp thu, điều trị kháng sinh kéo dài gây rối loạn khuẩn chí đường ruột [1], [4].

Thiếu YTĐM phụ thuộc VK cũng có thể xảy ra khi có chất ức chế enzym tham gia vào quá trình carboxyl hóa. Những chất ức chế enzyme VKOR gồm thuốc kháng VK như warfarin hiện nay được dùng trong điều trị huyết khối và các superwarfarin – nhóm kháng VK mạnh – được sử dụng phổ biến làm thuốc diệt chuột, có thể gây độc cho người nếu phơi nhiễm. Năm 1983, Martin-Bouyer và các cộng sự đã báo cáo 741 trường hợp trẻ sơ sinh ở Sài Gòn bị xuất huyết do sử dụng bột talc có nhiễm warfarin, trong đó 177 trẻ tử vong [5]. Trung tâm Chống độc Hoa Kì thống kê từ 1993 đến 2004 có 191.036 trường hợp phơi nhiễm thuốc diệt chuột loại chống đông, trong đó chủ yếu là superwarfarin [6].