Khảo sát nồng độ PROCALCITONIN huyết thanh ở bệnh nhân Xơ Gan Cổ Trướng có nhiễm trùng dịch màng bụng

Chuyên ngành: Nội khoa

Tên hướng dẫn: PGS. TS. Nguyễn Thị Vân Hồng

Tên tác giả: LỖ THỊ YẾN

Ngày gửi: 19-12-2017 04:09 PM

Cập nhật cuối: 19-12-2017 04:09 PM

Upload bởi: Admin

Dung lượng: 0 Bytes


Vui lòng [Đăng nhập] để tải tài liệu này


ĐẶT VẤN ĐỀ

Xơ gan là hậu quả cuối cùng của tất cả bệnh lý gan mạn tính [1]. Theo thống kê tại 187 quốc gia vào năm 2010, có tới hơn 1 triệu người chết vì xơ gan [2]. Ngay tại Hoa Kỳ, một nước có nền y học phát triển, xơ gan vẫn gây ra tới 335.339 trường hợp tử vong mỗi năm và nằm trong 15 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu [3]. Ở Việt Nam, xơ gan cũng là một vấn đề sức khỏe quan trọng. Theo số liệu của WHO năm 2012, tỷ lệ tử vong chuẩn hóa theo tuổi do xơ gan ở nam giới và nữ giới ở nước ta lần lượt là 39,3/100000 và 9,2/100000 [4]. Bệnh nhân xơ gan thường tử vong do các biến chứng của bệnh [1], [5], [6]. Trong số các biến chứng của xơ gan, cổ trướng là biến chứng thường gặp nhất [6], [7]. Tình trạng nhiễm trùng dịch màng bụng (NTDMB) có thể xảy ra trên bệnh nhân xơ gan cổ trướng làm trầm trọng thêm tiên lượng của bệnh do gây ra mất cân bằng phân bố tưới máu hệ thống dẫn đến suy chức năng gan thận nặng nề, làm tăng thêm tình trạng tăng áp lực tĩnh mạch cửa, làm tăng nguy cơ hội chứng não gan và thậm chí gây tử vong [8], [9]. Tỷ lệ tử vong do NTDMB trên bệnh nhân xơ gan đã từng lên tới 90%. Nhưng nếu bệnh nhân được chẩn đoán và điều trị sớm thì tỷ lệ này có thể giảm xuống chỉ còn khoảng 20% [10], [11]. Do đó vấn đề chẩn đoán và chẩn đoán sớm bệnh nhân xơ gan bị NTDMB là một việc cần thiết. Song đây vẫn là một thách thức cho các bác sỹ lâm sàng vì biểu hiện lâm sàng của NTDMB giai đoạn sớm rất nghèo nàn, thậm chí 10% bệnh nhân không biểu hiện triệu chứng [12]. Hiện tại hầu hết các hướng dẫn chẩn đoán bệnh đều khuyến cáo nên chọc dịch ổ bụng để đánh giá cho tất cả các bệnh nhân xơ gan cổ trướng nhập viện dù lâm sàng có triệu chứng hay không [13]. Chẩn đoán được đặt ra khi số lượng tế bào bạch cầu đa nhân trung tính (BCĐNTT) trong dịch màng bụng ≥ 250 tế bào/mm3 [14]. Mặc dù chọc dịch ổ bụng là một thủ thuật tương đối an toàn song đây là một thủ thuật nên mất thời gian để thực hiện và không phải luôn sẵn sàng nhất là trong trường hợp cấp cứu và có một số trường hợp bệnh nhân trên lâm sàng có gợi ý chẩn đoán NTDMB nhưng số lượng BCĐNTT dịch màng bụng < 250 TB/mm3 [15]. Bên cạnh đó, việc cấy vi khuẩn dịch màng bụng cần thời gian lại không phải lúc nào cũng cho kết quả dương tính. Chính vì vậy nếu có một xét nghiệm đơn giản, an toàn hơn, kết quả có nhanh giúp chẩn đoán sớm hay gợi ý chẩn đoán NTDMB trên bệnh nhân xơ gan sẽ mang lại lợi ích cho cả bệnh nhân và bác sĩ.